Малайзиялық қытайдың қатерлі ісікпен 13 жылдық күресі： Сәуле терапиясынан бас тартқан， бүгінгі ең үлкен арманы– немересін университетке оқыту

　　        Бұл сөз Малайзиядағы қытай， мұрын-жұтқыншақ қатерлі ісігімен ауыратын Лю ағайдың аузынан шықты. Ол қатерлі ісікпен күресіп келе жатқанына 13 жыл болды. Қазір үнемі тексеріліп тұрады， бәрі тұрақты， өмірі қалыпты. 66 жастағы， әлі күнге дейін кәсібімен айналысып， немересіне қарасып жүрген осы қарттың бір кездері диванда жатып， көз жасын тоқтата алмайтінын кім білсін.

　　       Қанша рет тексерілсе де қатерлі ісік анықталмады

　　      Лю ағай электр сым бизнесімен айналысады. Жастығында қонақжайлық көп болды， темекі мен арақтан да қалған емес.

　　2012 жылдың соңында қақырығында қан іздері пайда болды， беті мезгіл-мезгіл жансызданатын . Ол жергілікті ауруханаға барып мұрын-жұтқыншақ эндоскопиясынан өтті， нәтижесі қалыпты. алаңдап， үнемі қайта тексеріліп тұрды， бірақ әр жолы қорытындыда «айқын ауытқу жоқ» деп жазылды. бірақта қақырықтағы қан үзілген емес.

　　       2013 жылдың маусымына дейін. Осы жолы оң жақ мойнында ісік пайда болды. Дәрігерлер биопсия алды， нәтижесі – мұрын-жұтқыншақ қатерлі ісігі， IIB сатысы. Ісіктің өлшемі шамамен 4.5×2.7×2.4 см， оң жақ ауыз-жұтқыншаққа дейін жеткен， бірнеше лимфа түйініне метастаз берген.

　　Ол таңғалды： неге мұрын-жұтқыншағын бірнеше рет эндоскоппен қарағанда ештеңе байқалмады？ Ал байқалғанда， қатерлі ісік метастаз беріп үлгерген？　　

　　       Емдеуден қорыққан， бірақ бір аурухананың арқасында ойын өзгерты

　　      Тексеру қорытындысын алған Лю ағай диванға жатып， екі көзі босып төбеге қарайды， көз жасы тоқтаған емес. Ол ойлады： «Мен өмірімде жаман іс жасамадым， неге қатерлі ісік мені тапты？»

　　Жергілікті дәрігер сәуле терапиясын ұсынды， ол бас тартты.

　　Емделгісі келмегеннен емес. Ол Малайзияда сәуле терапиясы алған досының жағдайын өз көзімен көрген： мойны қарайып кеткен， тамақ іше алмайды. Сол көрініс оның миына қазылып қалғандай， ұмыта алмайды. Қорыққан ол сәуле терапиясын жасауға батылы бармай， алдымен аздап қытай шөп дәрісін ішіп， кейін Сингапур， Австралия сияқты елдерге барып кеңес алды， бірақ жүрегін басып， сеніммен қабылдай алатын ем жолын таба алмады.

　　       Бір күні кітап дүкенінде кездейсоқ бір кітапты парақтап отырып. Кітапта Қытайдағы бір аурухана – Гуанчжоу Фуда ісік ауруханасы туралы жазылған. Кітапта мұнда дәстүрлі емнен өзгеше， үлкен ота жасамай-ақ қатерлі ісікті емдейтін әдістер бар екені айтылған.

　　       Сол сәтте ол қызықты. Бірақ асықпады. алдымен «көзімен көруге» шешім қабылдады. Лю ағай отбасымен Гуанчжоуға ұшып келді. Ол көрген Фуда тек емдеу ортасы ғана емес， келген-кеткен шетелдік науқастар да көп екен. «Сонша шетелдік адам осында емделуге келсе， міндетті түрде ерекшелігі бар» деп， көңілі тынышталды.

　　Үйіне қайтып， кәсібін реттеп， 2013 жылдың соңында ресми түрде Фудаға келіп， №3 емдеу бөліміне түсті.

　　Сол кездегі МРТ тексеруі ： оң жақ мұрын-жұтқыншақ және оң жақ глотка маңы， екі жақ мойн， жақ асты және иек астында бірнеше лимфа түйінінде метастаздық ісік， кейбір лимфа түйіндерінің ортасы сұйылып некрозданған.Сюй Цзюньюань бас дәрігер және оның командасы сәуле+химия терапиясын ұсынды.

　　Бұл химия терапиясы дәстүрлі химия емес， интервенциялық химия. Яғни бейнелеу құрылғысының дәл бағыттауымен， катетер арқылы химия дәрісін ісікті қоректендіретін артерияға енгізу. Бұл оның «азығын» үзіп， дәл соққы беру， жергілікті емдеу әсерін арттыра отырып， жалпы ағзаның жанама әсерін азайту деген сөз.                  Бірінші рет интервенция жасағанда Лю ағай қатты қобалжыды. Бірақ жасап болған соң қатты таңғалды – айтарлықтай ауырсыну болмады， құсқысы да келмеді， тамақты да тәбетпен жеді. Үш рет интервенциялық химиядан кейін ол 30 рет мұрын-жұтқыншақ қатерлі ісігіне бағытталған сәуле терапиясын бастады， 2014 жылдың сәуірінде емді аяқтады.

　　Содан бері жылдар өтті, ол бірнеше рет тексерілді, нәтижесі тұрақты: ауру бақылауда, қайталанбаған.

　　Қатерлі ісік қорқынышты емес， бетпе-бет келуге батыл болу керек

　　       «Мұндағы адамдар өте жақсы， өте мейірімді， өте оңай тіл табысады» ， Фуда туралы айтқанда Лю ағай үш рет «өте» деп қайталады. Ол айтты： қатерлі ісікке шалдыққанда шынымен қорқыныштысы аурудың өзі емес， айналаңдағы адамдардың үнемі «қорқытып» отыруы， сені емделмейді деп сендіріп， үмітіңді түгел үздіруі.

　　Емделуден бұрын ол да біраз уақыт қорқынышқа берілген. Бірақ мұрын-жұтқыншақ қатерлі ісігін， заманауи медицинаның мүмкіндіктерін шын зерттеп білгеннен кейін ол біртіндеп түсінді： қатерлі ісік – алдын алуға және бақылауға болатын ауру， артық үрейленудің қажеті жоқ.

　　      Кездесуде ол өзінің «қатерлі ісікке қарсы салауатты өмір сүру құпиясымен» еркін бөлісті – бұл қымбат дәрумендер де， жұмбақ жаттығулар да емес， бір ғана сөз： көңілді ашық ұста， бетпе-бет келуге батыл бол.Қазір 66 жастағы Лю ағай күндіз әлі де өз электр сым кәсібімен айналысады， бос уақытында немересімен ойнайды. Оның тағы бір арманы： «Өзімді осы күйде ұстап， 80 жасқа жетіп， немеремді университетке өз көзіммен оқуға шығарып салсам».